MLADENOVACKA BANJA - TURISTICKI VODIC

Indikacije:
Oboljenja i oštećenja lokomotornog sistema, reumatska degenerativna i zapaljenska obljenja kičmenog stuba i zglobova, posttraumatska stanja, oboljenja izazvana vibracijom, hronična oboljenja respiratornog sistema, oboljenja perifernih krvih sudova i perifernog nervnog sistema i posledica oštećenja centralnog nervnog sistema vaskularnog porekla.

Prirodni lekoviti faktori:
Hipertermalna (temperatura 50°C) alkalno-murijatična ugljeno-kisela mineralna voda "Selters" koja se koristi pijenjem, kupanjem i inhaliranjem. Voda se koristi u lečenju još od 1908. godine, a kao prirodno lekovito sredstvo nagrađena je u Briselu 1906. i Londonu 1907. godine. Između dva rata bila je oficijelna po našoj, francuskoj i nemackoj farmakopeji i prodvala se u apotekama.

Kulturno-istorijski spomenici u okolini:
U blizini ove banje je manastir Pavlovac, zatim zadužbinski kompleks u Topoli i na Oplencu, a na svega 45 km udaljenosti je i grad Beograd.

Istorija
27/08/2007. u 14:55
Mladenovačka Banja je jedna od mlađih u Srbiji, iako radi već duže od sedamdeset godina. U njoj je 1909. izgrađeno kupatilo sa kadama,.jedna veća stambena zgrada, gostionica i prostorije za punjenje boca mineralnom vodom. Iako je bila poznata po raznovrsnom lečilišnom dejstvu, u Banji su se tada uglavnom okupljali reumatičari, U sezoni je boravilo oko 2 000 posetilaca. U prvom svetskom ratu Banja je znatno oštećena. U predratnoj Jugoslaviji bila je u privatnom vlasništvu, pa je slabo napredovala. Vlasnici su imali znatnu korist od prodaje mineralne vode, ali lečilištu nisu poklanjali potrebnu pažnju.

Tek je 1936. godine izgrađeno kupatilo sa 16 kada, hotel, 30 ležaja i kafana. Gosti su, uglavnom, stanovali u Mladenovcu.
Posle drugog svetskog rata, sve do 1960, Banja je stagnirala. Posle opravke objekata oštećenih u ratu, 1955. godine je uređen park i započeti su novi istražni radovi radi dobijanja veće količine i kvalitetnije mineralne vode. Brži razvitak Banje započeo je 1960 godine, kada su uređeni izvori, izgrađen otvoren bazen, modernizovana nalivaonica, izgrađene asfaltne staze i gostio­nica preuređena u motel-restoran.

Nagli razvoj Banje počinje tek od 1975. godine kada je Zavod za medicinu rada i rehabilitaciju otkupio i adaptirao objekat bivšeg hotela i pretvorio ga u moderno lečilište sa 60 postelja, ambulantama i terapijama (hidroterapija, kineziterapija, elektroterapija, inhalacije i dr.).
S obzirom da kapacitet postojećeg izvora mineralne vode nije zadovolja­vao narasle potrebe Zavoda u toku 1978. godine pristupilo se opsežnim geoistražnim radovima pa je, u martu mesecu 1978. godine, na dubini od 806 me­tara otkrivena mineralna voda sličnog hemijskog sastava staroj vodi ali je temperatura "Novog Seltersa" na izvoru 50°C a kapacitet oko 12 litara u se­kundi. Izvor se nalazi na oko 80 metara ispod starog a uz sam Zavod i spada u jedan od najjačih termomineralnih izvora kod nas.

Mladenovačka "Selters" Banja je, posle Bukovičke (Arandelovačke) Banje, druga banja Šumadije. Nalazi se na periferiji Mladenovca, u dolini Velikog Lu­ga, sa leve strane asfaltnog puta Beograd-Kragujevac. Od središta grada je udaljena 1,5 km (prigradska banja), od Beograda 45 km, a od Aranđelovca 20 km. Leži na 136 m nadmorske visine u istočnoj podgorini ostrvske planine Kosmaja (628 m). Sa Beogradom i Kragujevcem, Smederevom i Smederevskom Palankom, Banja je dobro povezana prugom i putevima.

Mineralni izvori

Izvori Mladenovačke Banje izbijaju u istočnom podnožju Kosmaja. Duž dugačkog i dubokog ra­seda probijaju se gasovi (ugljena kiselina), koji se spajaju sa površinskom vodom i sa njom koncentrišu u ležištima mineralne vode.

Topla voda kod Mladenovca pronađena je 1893. godine pri bušenju arte­škog bunara u selu Medulužje. Na dubini od 239 m otkrivena je mineralna voda, a daljim bušenjem povećana je njena prvobitna izdašnost od četiri na 80 litara u minutu (u dubini od 269 m). Mladenovačka mineralna voda se ubraja u hipoterme sa temperaturom 31° do 32,5°C. U jednom litru sadrži 7,5 grama mineralnih sastojaka, bistra je i slankastog ukusa. To je alkalno-murijatična kisela voda, koju karakteriše natrijum hidrokarbonat i hlorid. Hlor je glavni sastojak vode jer čini više od trećine čvrstih jedinjenja.

Otuda vodu Mladenovačke banje porede sa najpoznatijom vodom ove vrste u Emsu (naziv "Srpski Ems"). Mladenovačka mineralna voda ima prednosti nad sličnim vodama Emsa, Seltersa, Glajhenberga, Luhačovice i drugih poznatih banja sa alkalno-murijatičnom vodom. Sadrži znatnu količinu ugljene kiseline, a po temperaturi se poredi sa vodom nemačkog Emsa i francuskog Roaja, čije su vode takođe tople, dok su ostale slične mineralne vode hladne. Temperatura mladenovačke mineralne vode zahteva neznatno zagrevanje, pri čemu ne gubi minerlana svojstva, uz to, ona je slabo radioaktivna. Koristi se za piće, a manje za kupanje i inhaliranje. Njeno lekovito dejstvo je širokog dijapazona, jer pozitivno deluje na sve funk­cije organizma. Uspešno leči disajne organe (bronhitis, laringitis), hronićna oboljenja želuca i creva (gastritis i kolitis), hronična oboljenja jetre i žučnih puteva (hepatitis i holecistitis), zatim hronična oboljenja mokraćnih puteva, srčana oboljenja, kao i lake hipertenzije (kupanjem). Kod bronhitisa dece naj­bolje deluje ako se pije sa toplim mlekom. Ispitana je i atestirana kao za­štitni napitak za radnike koji rade pri visokoj temperaturi, u ugljenoj i kaolinskoj prašini. Otuda je za nju poraslo interesovanje, naročito posle donošenja naredbe o obaveznom snabdevanju radnika gaziranom slanom vodom na radu u odeljenjima sa visokom temperaturom.Može se koristiti i kao prijatna osvežavajuća stona voda.

Zbog svojih kvaliteta voda se flašira još od 1900. godine a odlikovana je na izložbi u Briselu 1906. i Londonu 1907. godine nakon čega se naglo povećava njena potražnja u zemlji i izvoz na inostrano tržište a najviše u Francusku, Nemačku i Belgiju.
1967. godine izgrađen je moderan pogon za flaširanje vode sa godišnjim kapacitetom od oko 8,000.000 boca a glavni potrošači "Mladenovačkog Seltersa" su radnici u toplim pogonima metalske industrije, metalurgije, industrije stakla, mašinogradnje, radnici u poljoprivredi, hemijskoj industriji i dr.

Rekreacija i izletišta
Dobar položaj "selters" banje ogledaju se i u blizini velikog broja, pre svega kulturno-istorijskih spomenika, ali i oni željni zabave će sigurno naći ono što traže u obližnjem Mladneovcu, Aranđelovcu, Topoli ili Beogradu. Jedno od atratiknih izletišta je svakako i Oplenac, gde se može posetiti Mauzolej dinastije Karađorđević, odnosno crkva Sv. Đorđa.

Gosti Banje, početkom jeseni, mogu posetiti i tradicionalnu „Oplenačku berbu" koja se održava još od 1958. godine i sabor narodnog stvaralštva i uživati u kulturnom programu, probati vino, ili probaju voćarsko-vinogradarske proizvode.